Oefenen Oefenen
Heb jij soms geen zin om te oefenen? Baal je misschien als het niet lekker gaat of zie je op tegen morgen weer? Of kun jij je juist helemaal verliezen in het oefenen? Vind je het interessant om na te denken over je eigen repetitie-strategieën en hoe die over te dragen in de klas? Of ben je eigenlijk best nieuwsgierig naar hoe anderen het aanpakken? Onderzoeker Ruth Benschop (van het lectoraat What Art Knows) organiseert dit jaar 3 bijeenkomsten waarin ze samen met studenten van de opleiding Docent Muziek onderzoek gaat doen naar…. oefenen. Mocht je meer willen weten, email haar dan: ruth.benschop@zuyd.nl
In het lectoraat What Art Knows is Ruth Benschop de gids van de programmalijn waarin onderzoek wordt gedaan naar Oefenen Oefenen. In deze programmalijn staat de reflectie op processen van repeteren, oefenen, proberen, etcetera in de kunsten centraal. We doen etnografisch artistiek onderzoek om inzicht te krijgen in dergelijke processen en om grip te krijgen op de kwaliteit van oefenen zelf. Dit onderzoek is onderdeel van het generositeitsonderzoek van het lectoraat, waarin wederzijdse afstemming (van opleiding en onderzoek, maar ook in het onderzoek zelf) centraal staat. “De aandacht voor generositeit past bij de onderzoeksstijl die we als lectoraat hebben ontwikkeld. Kortgezegd start de Maastrichtse stijl van artistiek onderzoek altijd vanuit nieuwsgierigheid en het besef dat we veel niet weten. Juist van die dingen die er zo toedoen maar waar de vinger lastig op te leggen valt, dat wat moeilijk in woorden te vangen is. Dit vereist de ontwikkeling van innovatieve, relevante en gevoelige methoden, tijdens het onderzoeken zelf, die kunnen leren van en met het object van studie. Dat is zowel een praktische uitdaging als een fundamentele en reflexieve onderzoeksstrategie voor onderzoekers – zoals kunstenaars – die met hun hele, subjectieve hebben en houden werken.” (Benschop & van de Werff 2022, 2)
Het pilotproject bij de opleiding Docent Muziek is niet primair gericht is op het verbeteren van oefenvaardigheden. Dat vereist een definitie van (goed) oefenen, terwijl het onderzoek juist empirisch wil exploreren en gezamenlijk wil articuleren wat (goed) oefenen in de praktijk is. Dit onderzoek is samen ontwikkelt met opleidingsmanager Felix Havenith. De Bachelor Docent Muziek is vanuit drie ontwikkelingen geïnteresseerd in dit onderzoek. De opleiding streeft naar curriculum- en evaluatieontwikkeling waarin leerprocessen zelf centraler staan. Ten tweede heeft de heterogene instroom van de opleiding impact op welke oefenvaardigheden studenten meebrengen. En ten slotte is de studentenpopulatie van deze bachelor vanuit de educatieve kant van de opleiding geïnteresseerd in onderzoek naar en articulatie van processen van leren, repeteren en oefenen.
Om deze redenen starten de partijen in studiejaar 2025-2026 gezamenlijk een pilotonderzoek naar oefenen oefenen. Tijdens een aantal sessies wordt door Ruth samen met de studenten onderzoek gedaan naar hun oefenpraktijken. Hiermee wordt ook aan de onderzoeksvaardigheden van studenten gewerkt. De aandacht gaat vooral naar individueel thuis oefenen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van: (auto)etnografische documentatiemethodes (bijvoorbeeld oefendagboek); kwalitatieve interviews of -focusgroep; observaties van (eigen en elkaars) heterogene oefenpraktijken (eventueel in de normale oefensituatie); gezamenlijk uitvoeren en articuleren van oefenen.
Omdat studenten zelf mede-onderzoekers zijn, zal samen met hen en met het kernteam van de opleiding bepaald worden hoe de resultaten zullen worden vormgegeven en gedeeld. Het vooronderzoek zal rond het einde van het studiejaar 2025-2026 worden gedeeld en worden besproken met zowel mede-onderzoekers in het lectoraat What Art Knows als met relevante docenten en management in het Conservatorium Maastricht. Daarna zal bepaald worden of en hoe het onderzoek verder zal ontwikkelen.